Quba Haqqinda
Qubanin Shekilleri
Project Harmony
ASCP Mektebleri
Quba Tarix-Diyarshunasliq Muzeyi
Muzeyden Fraqmentler
Shagirdlerimizin el ishleri
Mektebimizin muellimleri
Mektebimizin sekilleri
Qubanin Tarixi Abideleri
Qonaq Kitabi
Elaqe
Quba Qubanin Tarixi Quba rayonunun merkezi olan Quba seheri Qudyal cayinin sahilinde yerlesir. Quba haqqinda ilkin melumata meshur Azerbaycan alimi serqsunasi A. Bakixanovun “Gulustani-irem” eserinde rast gelirik: 1418-ci ilde taxta cixmis sirvansah xelil ibrahim oglunun Baki, Quba ve digger Azerbaycan seherleri arasinda tiktirdiyi karvansaralar haqqinda melumatlar verilir.Amma o devrde Quba ancaq kicik yasayis meskeni idi. Seher kimi XVII esrin axirlarinda Qubanin adi cekilir. Quba seherinin yaranma tarixi ile bagli mesele hele gunumuzedek tarixsunasliqda ozunun qeti hellinin tapmamisdir. Cox tedqiqatcilar bu seherin qedim menseye malik oldugunu gosterirler. Bezi tedqiqatcilar qubanin yaranma tarixini ya 1735, ya da 1741 ve 1747 ci illere aid edirler. Seher erazisinde aparilmis arxeoloji islerhele erken orta esrler dovrunde burada meskunlasmis menteqelerin movcudluguna sehadet verirler. Qubanin qedim menseye malikliyini orta esrler tarixsunasliginin bezi melumatlari da subut edir. Bele ki, Ibn-Havqel (XI esr) Azerbaycan hokumdari Enusirevan terefinden Bab-Firuzqubad qalasinin tikilmesibarede xeber verir. Hesab edirler ki, bu ad altinda Quba nezerde tutulmusdur. Yaqutun (XVIII esrin evvelleri) cografi lugetinde Azerbaycan seherleri arasinda Quba adi da cekilir. Belelikle, Quba seheri meskun menteqe kimi daha da evvel yaranmisdir, lakin tarixi serait uzunden uzun muddet kicik yasayis yeri kimi inkisaf etmisdir. 1668-ci ilde S. Razininin desteleri terefinden talan edilen Sabranin suqutundan sonarki dovrde, XVII esrin son rubunde yarim musteqil feudal mulkunun inzibati nerkezi statusu aldiqdan sonar Quab guclu ticaret-senetkarliq seherine cevrilir.Quba xanliginin ilk hokumdari Husyn Eli xan Qubani paytaxta cevirir. Onun ve oglu Feteli xanin dovrunde Quba uc terefden bismemis kerpicden tikilmis qala divarlari ile mohkemlendirilmisdir, dorduncu terefden ise Qudyal cayinin sildirimli sahili ile mudafie olunmusdur. Feteli xanin dovrunde (1758-1789) Azerbaycanin tarixinde Quba xanliginin ehemiyyeti keskin artmisdi.Feteli xan Azerbaycanin gorkemli dovlet xadimi olmusdur. O, Simal-Serqi Azerbaycanin butun torpaqlarini oz hakimiyyeti altinda birlesdirmeye, bununla da isgalcilarin qarsisina siper cekmeye calisirdi. Diger Azerbaycan xanlarinin bun abenzer seylerinden ferqli olaraq onun qonsu xanliqlari birlesdirmek yolu ile sahib oldugu hududlari genislendirmek tesebbusleri mutereqqi xarakter dasiyirdi. 60-ci illerin sonuna dogru Quba xanligi Derbendden Cavad qeder Simal- Serqi Azerbaycan torpaqlarini oz hakimiyyeti altinda birlesdirirdi. Butun cehdlerine baxmayaraq Azerbaycan torpaqlarinin sabit birliyine nail olmaq Feteli xan Qubaliya nesib olmadi. Olkenin feodal daginiqligi, Rusiya, Iran, Turkiye terefinden tehlukenin movcudlugu, natural teserrufatin hokmranligi, yerli iri feodallarin muqavimeti sebeblerinden birlesdirme siyaseti meqsede cata bilmedi. Feteli xanin olumunden sonar Quba xanligi movcud gucunu itirdi. XVIII ve XIX esr hududlarinda Qubada texminen 2 min heyet ve 7 mine yaxin sakin var idi. XVIII esrin sonu -XIX esrin evvellerinde Zaqafqaziya xususen de Azerbaycana sahib olmaq ugrunda Rusiya ve Iran muharibe hazirligi baslayir. 1802-ci ilde Georgiyev muqavilesine esasen Quba ve Derbend xanliqlarinin idareciliyi Seyx Eli xana tapsirildi. Sonraki dovrde, Rus-Iran (1804-1813), Rus-Turk (1806-1812) muharibeleri gedisinde Quba xani Rusiya ile konpramisiya yolunu tutdu. (1806-ci ilin sentyabrinda Rus qosunlari general Bulqakovun komandanligi altinda Qubanai aldilar .). Sehere sahib olmaq ucun Seyx Eli xanin etdiyi ayri-ayri cehdler(1809-1810) muveffeqiyyetsizlikle neticelendi. Gulustan ve Turkmencay muqavilelerine esasen Quba Rusiya terkibine daxil edildi. Sonradan xanliq legv edildi ve komendant idare usulu tetbiq edildi. 1840-ci il inzibati mehkeme islahati komendant idareciliyini legv etdi. Qubada yalniz 1897-ci ilde seher idareciliyi islahati kecirildi. XIX esrin 30-cu illerinden teserrufat heyati canlanmaga baslayir, senetkarliq inkisaf edir ve xirda emtee istehsali meydana gelir. XIX esrin ortalarinda Qubaya rusiya ixracatinin umumi hecmi 80 min rubla catirdi. Seherin illik ticaret dovriyesi 500 min rubl teskil edirdi. Esas ixrac mali olan xalcalar xarici olkelere de aparilirdi. Xarici ticaret ile yanasi daxili seher ticareti de inkisaf edirdi. 1893-cu ilde Nubada 1109-dan artiq ticaret kosku vardi. Ehalinin esas mesquliyeti bagciliq, tutunculuk, boyaciliq ve ekincilik idi.IX serrРЅn 30-40-ci illerinden serrРЅn medeni hayatinda deyisikler olmusdur. Maarif sisteminde baslica rolu dini mektebler oynamisdir. Qubada ilk birsinifli ibtidai dovlet mektebi 1854-cu ilde acildi/ Bundan basqa seherde bagciliq-bostanciliq mektebi (1898-ci ilde), ”yeni usullu” qadin mektebi (1904-cu ilde) teskil edilmisdir. Hazirda Quba Azerbaycanin iri sanaye ve medeni merkezine cevrilmisdir. Seherde konserv, sud, asfalt-beton, kerpic ve diger kombinatlar tikilmisdir. Yerli xalca fabriki yaradilmis, mehmanxanalar, kinotetr tikilmisdir. Qubanin sahib oldugu potensiyallar sehere boyuk gelecek ved edir. Muasir Quba 1930-cu ilde Quba Azerbaycanin inzibati rayonlarinin birine cevrildi.Indi Quba rayonunun erazisi 2610 kvadrat kilometr, ehalisi 140 min nefere yaxindir. Rayonda 31 inzibati erazi vahidi, bir sheher, iki sheher tipli qesebe, 155 kend vardir. Ehalinin orta sixligi her kvadrat kilometr ucun 52,7 neferdir. Rayon 146 orta umumtehsil mektebi, 17 mektebeqeder, 5 mektebdenkenar terbiye muessesi fealiyyet gosterir. 275 carpaliyiq merkezi xestexana, sheher saglamliq merkezi, psixonevroloji reabilitasiya merkezi, dogum evi, 14 qesebe ve kend saglamliq merkezi, 9 feldsher-mama menteqesi, gigiyena-epidomiologiya merkezi, qankocurme stansiyasi var. Quba rayonunda 22 medeniyyet evi, 61 klub, 4 seyyar avtoklub, 107 kutlevi kitabxana, tarixdiyarshunasliq muzeyi, shehidlerin xatite muzeyi, yeddilik ushaq incesenet mektebi, kend teserrufati texnikomu, muxtelif universitet ve texnikomlarin filiallari, E.Recebli adina Elmi-tedqiqat Bagciliq ve Subtropik bitkiler institu, peshe ve turk litseyleri vardir.Quba sheri Boyuk Qafqaz sira daglarinin shimal-sherq yamaclarinin eteyinde, cenub-qerbde Qudyalcayin sag sahilinde, Baki-Derbend rayonun166 kilometrliyindedir. Rayonun erazisi 2610 kvadratmetridir. Hazirda rayonda 110 minden artiq, Quba sheherinde 26 minden cox ehali yashayir.Milli terkibine gore sheher coxmilletlidir. Lakin ehalinin ekseriyyeti Azerbaycanlilardan ibaretdir.Rayonda 1 sheher, 2sheher tipli qesebe, 151 kend var. Burada 140 umumtehsil mektebi, 2 texniki peshe mektebi, 1 texnikom Incesenet Universitetinin filiali fealiyyet gosterir. Quba rayonunun iqtisadiyyatinin esasini meyvecilik teshkil etmishdir. 1995-ci ile kimi rayonun kend teserrufati 27 sovxozda, 20-ci meyvecilikde meshgul olurdu. Rayonda 20.000 hektara qeder meyve bagi, 48.000 hektar meshe sahesi vardir.Quba sheherinde 2 konserv zavodu, istehsalat kombinati, kicik elektrik muherrikleri zavodu, mebel ve xalca fabrikleri fealiyyet gosterir.Quba sheherinde en muhum abadliq ishlerine 1984-cu ilden bashlanmishdir. 1985-ci ilde Quba sheherine mavi qaz kemeri cekilmishdir.Quba erazisi Qafqaz Albaniyasinin ilkin tarixi teshekkulu dairesini ehate edir. Bu baximdan da Qubanin qedim dovrunun arxeloji ve tarixi tedqiqi cox boyuk ehemiyyet cezb edir. Buraya ne yazarsan yukarda en üstte o görünür Buraya ne yazarsan yukarda en üstte o görünür "Russkoe Radio" .:RYCCKOE RADIO:. www.qubalilar.8m.com Qubada tempratur
Quba
Qubanin Tarixi Quba rayonunun merkezi olan Quba seheri Qudyal cayinin sahilinde yerlesir. Quba haqqinda ilkin melumata meshur Azerbaycan alimi serqsunasi A. Bakixanovun “Gulustani-irem” eserinde rast gelirik: 1418-ci ilde taxta cixmis sirvansah xelil ibrahim oglunun Baki, Quba ve digger Azerbaycan seherleri arasinda tiktirdiyi karvansaralar haqqinda melumatlar verilir.Amma o devrde Quba ancaq kicik yasayis meskeni idi. Seher kimi XVII esrin axirlarinda Qubanin adi cekilir. Quba seherinin yaranma tarixi ile bagli mesele hele gunumuzedek tarixsunasliqda ozunun qeti hellinin tapmamisdir. Cox tedqiqatcilar bu seherin qedim menseye malik oldugunu gosterirler. Bezi tedqiqatcilar qubanin yaranma tarixini ya 1735, ya da 1741 ve 1747 ci illere aid edirler. Seher erazisinde aparilmis arxeoloji islerhele erken orta esrler dovrunde burada meskunlasmis menteqelerin movcudluguna sehadet verirler. Qubanin qedim menseye malikliyini orta esrler tarixsunasliginin bezi melumatlari da subut edir. Bele ki, Ibn-Havqel (XI esr) Azerbaycan hokumdari Enusirevan terefinden Bab-Firuzqubad qalasinin tikilmesibarede xeber verir. Hesab edirler ki, bu ad altinda Quba nezerde tutulmusdur. Yaqutun (XVIII esrin evvelleri) cografi lugetinde Azerbaycan seherleri arasinda Quba adi da cekilir. Belelikle, Quba seheri meskun menteqe kimi daha da evvel yaranmisdir, lakin tarixi serait uzunden uzun muddet kicik yasayis yeri kimi inkisaf etmisdir. 1668-ci ilde S. Razininin desteleri terefinden talan edilen Sabranin suqutundan sonarki dovrde, XVII esrin son rubunde yarim musteqil feudal mulkunun inzibati nerkezi statusu aldiqdan sonar Quab guclu ticaret-senetkarliq seherine cevrilir.Quba xanliginin ilk hokumdari Husyn Eli xan Qubani paytaxta cevirir. Onun ve oglu Feteli xanin dovrunde Quba uc terefden bismemis kerpicden tikilmis qala divarlari ile mohkemlendirilmisdir, dorduncu terefden ise Qudyal cayinin sildirimli sahili ile mudafie olunmusdur. Feteli xanin dovrunde (1758-1789) Azerbaycanin tarixinde Quba xanliginin ehemiyyeti keskin artmisdi.Feteli xan Azerbaycanin gorkemli dovlet xadimi olmusdur. O, Simal-Serqi Azerbaycanin butun torpaqlarini oz hakimiyyeti altinda birlesdirmeye, bununla da isgalcilarin qarsisina siper cekmeye calisirdi. Diger Azerbaycan xanlarinin bun abenzer seylerinden ferqli olaraq onun qonsu xanliqlari birlesdirmek yolu ile sahib oldugu hududlari genislendirmek tesebbusleri mutereqqi xarakter dasiyirdi. 60-ci illerin sonuna dogru Quba xanligi Derbendden Cavad qeder Simal- Serqi Azerbaycan torpaqlarini oz hakimiyyeti altinda birlesdirirdi. Butun cehdlerine baxmayaraq Azerbaycan torpaqlarinin sabit birliyine nail olmaq Feteli xan Qubaliya nesib olmadi. Olkenin feodal daginiqligi, Rusiya, Iran, Turkiye terefinden tehlukenin movcudlugu, natural teserrufatin hokmranligi, yerli iri feodallarin muqavimeti sebeblerinden birlesdirme siyaseti meqsede cata bilmedi. Feteli xanin olumunden sonar Quba xanligi movcud gucunu itirdi. XVIII ve XIX esr hududlarinda Qubada texminen 2 min heyet ve 7 mine yaxin sakin var idi. XVIII esrin sonu -XIX esrin evvellerinde Zaqafqaziya xususen de Azerbaycana sahib olmaq ugrunda Rusiya ve Iran muharibe hazirligi baslayir. 1802-ci ilde Georgiyev muqavilesine esasen Quba ve Derbend xanliqlarinin idareciliyi Seyx Eli xana tapsirildi. Sonraki dovrde, Rus-Iran (1804-1813), Rus-Turk (1806-1812) muharibeleri gedisinde Quba xani Rusiya ile konpramisiya yolunu tutdu. (1806-ci ilin sentyabrinda Rus qosunlari general Bulqakovun komandanligi altinda Qubanai aldilar .). Sehere sahib olmaq ucun Seyx Eli xanin etdiyi ayri-ayri cehdler(1809-1810) muveffeqiyyetsizlikle neticelendi. Gulustan ve Turkmencay muqavilelerine esasen Quba Rusiya terkibine daxil edildi. Sonradan xanliq legv edildi ve komendant idare usulu tetbiq edildi. 1840-ci il inzibati mehkeme islahati komendant idareciliyini legv etdi. Qubada yalniz 1897-ci ilde seher idareciliyi islahati kecirildi. XIX esrin 30-cu illerinden teserrufat heyati canlanmaga baslayir, senetkarliq inkisaf edir ve xirda emtee istehsali meydana gelir. XIX esrin ortalarinda Qubaya rusiya ixracatinin umumi hecmi 80 min rubla catirdi. Seherin illik ticaret dovriyesi 500 min rubl teskil edirdi. Esas ixrac mali olan xalcalar xarici olkelere de aparilirdi. Xarici ticaret ile yanasi daxili seher ticareti de inkisaf edirdi. 1893-cu ilde Nubada 1109-dan artiq ticaret kosku vardi. Ehalinin esas mesquliyeti bagciliq, tutunculuk, boyaciliq ve ekincilik idi.IX serrРЅn 30-40-ci illerinden serrРЅn medeni hayatinda deyisikler olmusdur. Maarif sisteminde baslica rolu dini mektebler oynamisdir. Qubada ilk birsinifli ibtidai dovlet mektebi 1854-cu ilde acildi/ Bundan basqa seherde bagciliq-bostanciliq mektebi (1898-ci ilde), ”yeni usullu” qadin mektebi (1904-cu ilde) teskil edilmisdir. Hazirda Quba Azerbaycanin iri sanaye ve medeni merkezine cevrilmisdir. Seherde konserv, sud, asfalt-beton, kerpic ve diger kombinatlar tikilmisdir. Yerli xalca fabriki yaradilmis, mehmanxanalar, kinotetr tikilmisdir. Qubanin sahib oldugu potensiyallar sehere boyuk gelecek ved edir. Muasir Quba 1930-cu ilde Quba Azerbaycanin inzibati rayonlarinin birine cevrildi.Indi Quba rayonunun erazisi 2610 kvadrat kilometr, ehalisi 140 min nefere yaxindir. Rayonda 31 inzibati erazi vahidi, bir sheher, iki sheher tipli qesebe, 155 kend vardir. Ehalinin orta sixligi her kvadrat kilometr ucun 52,7 neferdir. Rayon 146 orta umumtehsil mektebi, 17 mektebeqeder, 5 mektebdenkenar terbiye muessesi fealiyyet gosterir. 275 carpaliyiq merkezi xestexana, sheher saglamliq merkezi, psixonevroloji reabilitasiya merkezi, dogum evi, 14 qesebe ve kend saglamliq merkezi, 9 feldsher-mama menteqesi, gigiyena-epidomiologiya merkezi, qankocurme stansiyasi var. Quba rayonunda 22 medeniyyet evi, 61 klub, 4 seyyar avtoklub, 107 kutlevi kitabxana, tarixdiyarshunasliq muzeyi, shehidlerin xatite muzeyi, yeddilik ushaq incesenet mektebi, kend teserrufati texnikomu, muxtelif universitet ve texnikomlarin filiallari, E.Recebli adina Elmi-tedqiqat Bagciliq ve Subtropik bitkiler institu, peshe ve turk litseyleri vardir.Quba sheri Boyuk Qafqaz sira daglarinin shimal-sherq yamaclarinin eteyinde, cenub-qerbde Qudyalcayin sag sahilinde, Baki-Derbend rayonun166 kilometrliyindedir. Rayonun erazisi 2610 kvadratmetridir. Hazirda rayonda 110 minden artiq, Quba sheherinde 26 minden cox ehali yashayir.Milli terkibine gore sheher coxmilletlidir. Lakin ehalinin ekseriyyeti Azerbaycanlilardan ibaretdir.Rayonda 1 sheher, 2sheher tipli qesebe, 151 kend var. Burada 140 umumtehsil mektebi, 2 texniki peshe mektebi, 1 texnikom Incesenet Universitetinin filiali fealiyyet gosterir. Quba rayonunun iqtisadiyyatinin esasini meyvecilik teshkil etmishdir. 1995-ci ile kimi rayonun kend teserrufati 27 sovxozda, 20-ci meyvecilikde meshgul olurdu. Rayonda 20.000 hektara qeder meyve bagi, 48.000 hektar meshe sahesi vardir.Quba sheherinde 2 konserv zavodu, istehsalat kombinati, kicik elektrik muherrikleri zavodu, mebel ve xalca fabrikleri fealiyyet gosterir.Quba sheherinde en muhum abadliq ishlerine 1984-cu ilden bashlanmishdir. 1985-ci ilde Quba sheherine mavi qaz kemeri cekilmishdir.Quba erazisi Qafqaz Albaniyasinin ilkin tarixi teshekkulu dairesini ehate edir. Bu baximdan da Qubanin qedim dovrunun arxeloji ve tarixi tedqiqi cox boyuk ehemiyyet cezb edir. Buraya ne yazarsan yukarda en üstte o görünür Buraya ne yazarsan yukarda en üstte o görünür "Russkoe Radio" .:RYCCKOE RADIO:. www.qubalilar.8m.com Qubada tempratur
Qubanin Tarixi
Quba rayonunun merkezi olan Quba seheri Qudyal cayinin sahilinde yerlesir. Quba haqqinda ilkin melumata meshur Azerbaycan alimi serqsunasi A. Bakixanovun “Gulustani-irem” eserinde rast gelirik: 1418-ci ilde taxta cixmis sirvansah xelil ibrahim oglunun Baki, Quba ve digger Azerbaycan seherleri arasinda tiktirdiyi karvansaralar haqqinda melumatlar verilir.Amma o devrde Quba ancaq kicik yasayis meskeni idi. Seher kimi XVII esrin axirlarinda Qubanin adi cekilir. Quba seherinin yaranma tarixi ile bagli mesele hele gunumuzedek tarixsunasliqda ozunun qeti hellinin tapmamisdir. Cox tedqiqatcilar bu seherin qedim menseye malik oldugunu gosterirler. Bezi tedqiqatcilar qubanin yaranma tarixini ya 1735, ya da 1741 ve 1747 ci illere aid edirler. Seher erazisinde aparilmis arxeoloji islerhele erken orta esrler dovrunde burada meskunlasmis menteqelerin movcudluguna sehadet verirler. Qubanin qedim menseye malikliyini orta esrler tarixsunasliginin bezi melumatlari da subut edir. Bele ki, Ibn-Havqel (XI esr) Azerbaycan hokumdari Enusirevan terefinden Bab-Firuzqubad qalasinin tikilmesibarede xeber verir. Hesab edirler ki, bu ad altinda Quba nezerde tutulmusdur. Yaqutun (XVIII esrin evvelleri) cografi lugetinde Azerbaycan seherleri arasinda Quba adi da cekilir. Belelikle, Quba seheri meskun menteqe kimi daha da evvel yaranmisdir, lakin tarixi serait uzunden uzun muddet kicik yasayis yeri kimi inkisaf etmisdir. 1668-ci ilde S. Razininin desteleri terefinden talan edilen Sabranin suqutundan sonarki dovrde, XVII esrin son rubunde yarim musteqil feudal mulkunun inzibati nerkezi statusu aldiqdan sonar Quab guclu ticaret-senetkarliq seherine cevrilir.Quba xanliginin ilk hokumdari Husyn Eli xan Qubani paytaxta cevirir. Onun ve oglu Feteli xanin dovrunde Quba uc terefden bismemis kerpicden tikilmis qala divarlari ile mohkemlendirilmisdir, dorduncu terefden ise Qudyal cayinin sildirimli sahili ile mudafie olunmusdur. Feteli xanin dovrunde (1758-1789) Azerbaycanin tarixinde Quba xanliginin ehemiyyeti keskin artmisdi.Feteli xan Azerbaycanin gorkemli dovlet xadimi olmusdur. O, Simal-Serqi Azerbaycanin butun torpaqlarini oz hakimiyyeti altinda birlesdirmeye, bununla da isgalcilarin qarsisina siper cekmeye calisirdi. Diger Azerbaycan xanlarinin bun abenzer seylerinden ferqli olaraq onun qonsu xanliqlari birlesdirmek yolu ile sahib oldugu hududlari genislendirmek tesebbusleri mutereqqi xarakter dasiyirdi. 60-ci illerin sonuna dogru Quba xanligi Derbendden Cavad qeder Simal- Serqi Azerbaycan torpaqlarini oz hakimiyyeti altinda birlesdirirdi. Butun cehdlerine baxmayaraq Azerbaycan torpaqlarinin sabit birliyine nail olmaq Feteli xan Qubaliya nesib olmadi. Olkenin feodal daginiqligi, Rusiya, Iran, Turkiye terefinden tehlukenin movcudlugu, natural teserrufatin hokmranligi, yerli iri feodallarin muqavimeti sebeblerinden birlesdirme siyaseti meqsede cata bilmedi. Feteli xanin olumunden sonar Quba xanligi movcud gucunu itirdi. XVIII ve XIX esr hududlarinda Qubada texminen 2 min heyet ve 7 mine yaxin sakin var idi. XVIII esrin sonu -XIX esrin evvellerinde Zaqafqaziya xususen de Azerbaycana sahib olmaq ugrunda Rusiya ve Iran muharibe hazirligi baslayir. 1802-ci ilde Georgiyev muqavilesine esasen Quba ve Derbend xanliqlarinin idareciliyi Seyx Eli xana tapsirildi. Sonraki dovrde, Rus-Iran (1804-1813), Rus-Turk (1806-1812) muharibeleri gedisinde Quba xani Rusiya ile konpramisiya yolunu tutdu. (1806-ci ilin sentyabrinda Rus qosunlari general Bulqakovun komandanligi altinda Qubanai aldilar .). Sehere sahib olmaq ucun Seyx Eli xanin etdiyi ayri-ayri cehdler(1809-1810) muveffeqiyyetsizlikle neticelendi. Gulustan ve Turkmencay muqavilelerine esasen Quba Rusiya terkibine daxil edildi. Sonradan xanliq legv edildi ve komendant idare usulu tetbiq edildi. 1840-ci il inzibati mehkeme islahati komendant idareciliyini legv etdi. Qubada yalniz 1897-ci ilde seher idareciliyi islahati kecirildi. XIX esrin 30-cu illerinden teserrufat heyati canlanmaga baslayir, senetkarliq inkisaf edir ve xirda emtee istehsali meydana gelir. XIX esrin ortalarinda Qubaya rusiya ixracatinin umumi hecmi 80 min rubla catirdi. Seherin illik ticaret dovriyesi 500 min rubl teskil edirdi. Esas ixrac mali olan xalcalar xarici olkelere de aparilirdi. Xarici ticaret ile yanasi daxili seher ticareti de inkisaf edirdi. 1893-cu ilde Nubada 1109-dan artiq ticaret kosku vardi. Ehalinin esas mesquliyeti bagciliq, tutunculuk, boyaciliq ve ekincilik idi.IX serrнn 30-40-ci illerinden serrнn medeni hayatinda deyisikler olmusdur. Maarif sisteminde baslica rolu dini mektebler oynamisdir. Qubada ilk birsinifli ibtidai dovlet mektebi 1854-cu ilde acildi/ Bundan basqa seherde bagciliq-bostanciliq mektebi (1898-ci ilde), ”yeni usullu” qadin mektebi (1904-cu ilde) teskil edilmisdir. Hazirda Quba Azerbaycanin iri sanaye ve medeni merkezine cevrilmisdir. Seherde konserv, sud, asfalt-beton, kerpic ve diger kombinatlar tikilmisdir. Yerli xalca fabriki yaradilmis, mehmanxanalar, kinotetr tikilmisdir. Qubanin sahib oldugu potensiyallar sehere boyuk gelecek ved edir.
Muasir Quba
1930-cu ilde Quba Azerbaycanin inzibati rayonlarinin birine cevrildi.Indi Quba rayonunun erazisi 2610 kvadrat kilometr, ehalisi 140 min nefere yaxindir. Rayonda 31 inzibati erazi vahidi, bir sheher, iki sheher tipli qesebe, 155 kend vardir. Ehalinin orta sixligi her kvadrat kilometr ucun 52,7 neferdir. Rayon 146 orta umumtehsil mektebi, 17 mektebeqeder, 5 mektebdenkenar terbiye muessesi fealiyyet gosterir. 275 carpaliyiq merkezi xestexana, sheher saglamliq merkezi, psixonevroloji reabilitasiya merkezi, dogum evi, 14 qesebe ve kend saglamliq merkezi, 9 feldsher-mama menteqesi, gigiyena-epidomiologiya merkezi, qankocurme stansiyasi var. Quba rayonunda 22 medeniyyet evi, 61 klub, 4 seyyar avtoklub, 107 kutlevi kitabxana, tarixdiyarshunasliq muzeyi, shehidlerin xatite muzeyi, yeddilik ushaq incesenet mektebi, kend teserrufati texnikomu, muxtelif universitet ve texnikomlarin filiallari, E.Recebli adina Elmi-tedqiqat Bagciliq ve Subtropik bitkiler institu, peshe ve turk litseyleri vardir.Quba sheri Boyuk Qafqaz sira daglarinin shimal-sherq yamaclarinin eteyinde, cenub-qerbde Qudyalcayin sag sahilinde, Baki-Derbend rayonun166 kilometrliyindedir. Rayonun erazisi 2610 kvadratmetridir. Hazirda rayonda 110 minden artiq, Quba sheherinde 26 minden cox ehali yashayir.Milli terkibine gore sheher coxmilletlidir. Lakin ehalinin ekseriyyeti Azerbaycanlilardan ibaretdir.Rayonda 1 sheher, 2sheher tipli qesebe, 151 kend var. Burada 140 umumtehsil mektebi, 2 texniki peshe mektebi, 1 texnikom Incesenet Universitetinin filiali fealiyyet gosterir. Quba rayonunun iqtisadiyyatinin esasini meyvecilik teshkil etmishdir. 1995-ci ile kimi rayonun kend teserrufati 27 sovxozda, 20-ci meyvecilikde meshgul olurdu. Rayonda 20.000 hektara qeder meyve bagi, 48.000 hektar meshe sahesi vardir.Quba sheherinde 2 konserv zavodu, istehsalat kombinati, kicik elektrik muherrikleri zavodu, mebel ve xalca fabrikleri fealiyyet gosterir.Quba sheherinde en muhum abadliq ishlerine 1984-cu ilden bashlanmishdir. 1985-ci ilde Quba sheherine mavi qaz kemeri cekilmishdir.Quba erazisi Qafqaz Albaniyasinin ilkin tarixi teshekkulu dairesini ehate edir. Bu baximdan da Qubanin qedim dovrunun arxeloji ve tarixi tedqiqi cox boyuk ehemiyyet cezb edir.
"Russkoe Radio"
Qubada tempratur
Designed & Copied by Hikmet Musayev
